A - I n f o s
a multi-lingual news service by, for, and about anarchists **

News in all languages
Last 40 posts (Homepage) Last two weeks' posts

The last 100 posts, according to language
Castellano_ Deutsch_ Nederlands_ English_ Français_ Italiano_ Polski_ Português_ Russkyi_ Suomi_ Svenska_ Türkçe_ The.Supplement
First few lines of all posts of last 24 hours || of past 30 days | of 2002 | of 2003 | of 2004 | of 2005

Syndication Of A-Infos - including RDF | How to Syndicate A-Infos
Subscribe to the a-infos newsgroups
{Info on A-Infos}

(tr) Kara Bloklar: Eyleme Farklý Bir Bakýþ/F.Dupuis-Déri

Date Sat, 15 Oct 2005 13:15:39 +0200 (CEST)


80'lerin baþlarýndaki eylemlerde ortaya çýkmaya baþlayan Kara Bloklar,
küreselleþme karþýtý hareket içinde de varlýk gösteriyorlar. Francis
Dupuis-Déri bu eylem taktiðine ve arkasýnda yatan siyasal birikime
yöneltilen eleþtirileri yanýtlýyor.
Mouvements
03/05/2004 Francis DUPUÝS - Déri
BÝA (Paris) - 30 Kasým 1999'da, "Seattle savaþýnda", Kara Bloklar, banka
þubelerine; GAP, Levi's ve McDonald's maðazalarýna saldýrarak küreselleþme
karþýtý harekete yanký uyandýran bir giriþ yaptýlar.

Bu heyecan uyandýrýcý güç kullanýmý, hareketin medyada görünürlük
kazanmasýný saðladý. Bununla birlikte, birçok barýþçýl gösterici ve reformcu
gruplarýn sözcüleri Kara Bloklar'ý ve yandaþlarýný küreselleþme karþýtý
hareketin kamusal imajýna zarar vermekle suçlayan açýklamalar yaptýlar.

Eleþtiriler genelde kliþelerle dolu bir analizi tekrar ediyor: Kara Blok
olgusu, ortalýðý kýrýp döken gençleri þiddete ve kaosa sürükleyen akýldýþý
bir itkiye indirgenmiþ anarþizmin ifadesidir.

Þiddetin keyif verdiði ilk bakýþta kimileri tarafýndan doðrulansa da, Kara
Bloklar'a yapýlan bu eleþtiri kafalarý karýþtýrýyor ve hareketin tamamý
üzerinde olumsuz siyasal etkilerde bulunuyor.

Bu metin Kara Bloklar hakkýnda yayýlan bazý yanlýþlarýn ortaya çýkarýlmasýný
ve bu eleþtiri politikasýný incelemeyi hedefliyor.

Tarihsel Hatýrlatma
Kara Bloklar, 1980 yýlý kýþýnda Batý Berlin'de, polisin otonom hareketin
militanlarýnýn yerleþimlerini sert bir þekilde boþaltmak istemesiyle ortaya
çýktý. Oturduklarý yerleri korumaya çalýþan, polisle þiddetli sokak
çatýþmalarýna giren militanlar, ilk Kara Bloklar'ý - adlandýrma Alman polisi
tarafýndan kullanýlýyor- oluþturdular.

Kara Blok, bir çeþit toplu/ortaklaþa hareket ya da eylem taktiðidir. Kara
Blok oluþturmak isteyenler, gösteri sýrasýnda siyah maske takmýþ ve giyinmiþ
olarak belirirler. Kolayca tanýndýklarýndan, bir birlik/beraberlik
oluþturabilirler.

Kara Blok'un varlýðýnýn ilk iþlevi yapýlan eylemde anarþist varlýðý ve
radikal eleþtiriyi ifade etmektir. Kara Blok ayný zamanda militanlara
doðrudan eylem yapma olanaðý verir, zira içinde bulunduklarý kitle siyasal
bir dayanýþma oluþturmalarýný saðlar ve polis tarafýndan bireyin
hedeflenmesini ve tutuklanmasýný zorlaþtýrarak, "tanýnmamayý" güvence altýna
alýr.

Bu taktik çok kýsa zamanda popülerleþti ve otonomlarýn militanlarý büyük
eylemler sýrasýnda bu taktiðe sýklýkla baþvurmaya baþladýlar. Örnek vermek
gerekirse, 1988'de Berlin'deki Dünya Bankasý ve Uluslararasý Para Fonu (IMF)
toplantýsý nedeniyle yapýlan gösteriler hatýrlanabilir.

Bu eylem biçimi anarko-punk karþý kültür aðý üzerinden orta Avrupa'dan
Kanada'ya ve Amerika'ya yayýldý. 1991 yýlýnda Irak savaþýna karþý düzenlenen
bir gösteride Amerika'daki ilk Kara Blok kuruldu.

1990'lý yýllarda Kuzey Amerika'daki "Anti-Racist Action" (Irkçýlýk Karþýtý
Hareket) militanlarý, neo-naziler ve beyazlarýn üstünlüðünü savunanlarla
karþý karþýya geldiklerinde de ayný taktiðe baþvurdular.

Kara Bloklar ve Anarþizm
Genelde anarþistler, özel olarak Kara Bloklar, küreselleþme karþýtý
hareketin içinde yer alýyorlar. Kara Bloklar'ýn varlýðýndan rahatsýz olan
gazeteciler, reformcu gruplarýn sözcüleri ve þiddet karþýtý militanlar, Kara
Bloklar'ýn anarþist olduðunu çünkü þiddet kullandýklarýný söylüyorlar.

Bu karýþýk, aldatýcý deðerlendirme üç önemli gerçeði gölgede býrakýyor:
Ýþlerine geldiðinde bütün siyasal ideolojiler hatta dinler, taraftarlarýnýn
uyguladýðý þiddeti haklý göstermiþtir; anarþizmin þiddet karþýtý birçok
yandaþý vardýr ve bazý Kara Bloklar þiddete baþvurmaksýzýn gösterilere
katýlmýþlardýr.

Eðer Kara Bloklar anarþistlerse, bu onlarýn þiddete baþvurmasýndan deðil,
eþitlikçi ve özgürlükçü bir iþleyiþe sahip olmalarýndan gelir. Bir baþka
deyiþle, yapýlarý ve karar alma süreçleri otoriter ve hiyerarþik deðildir.

Prensip olarak siyah giyinmiþ herhangi bir kimse bir gösteriye katýlabilir.
Fakat bir Kara Blok her þeyden önce anarþist eðilimleri olan birçok akraba
grubunun bir araya gelmesiyle oluþur (bu gruplar - Grupos de Afinidad - 19.
yüzyýlda Ýspanyol anarþist hareketinde bulunuyorlardý).

Grupos de afinidad'lar yarým düzineden birkaç düzineye kadar artan sayýda
üyeden oluþur. Üyeler arasýndaki hýsýmlýk onlarý birleþtiren baðlarla
açýklanýr - arkadaþtýrlar, eðitimlerini beraber almýþlardýr, iþ arkadaþlýðý,
siyasi örgütlerde beraberlik vs.- ve yürüttükleri eylem tipine karþý ortak
bir duyarlýlýðý paylaþýrlar. Grupos de afinidad'larda toplantýlar doðrudan
demokrasiye göre iþler, uzlaþmaya öncelik verilirken oy kullanmaya genelde
baþvurulmaz.

Kara Bloklar'a katýlanlarýn sosyolojik profilini çýkartmak zordur. Görünen,
genelde militanlýk deneyimine sahip, genç ve öðrenci olduklarýdýr. Birçok
kadýn, Kara Blok örgütlenmelerine (Quebec zirvesinde yüzde 40 civarýnda) ve
eylemlerine (yüzde 25 civarý) katýlýr.

Toplantýlarda söz kadýnlarla erkeklere art arda verilir. Bu prosedür,
"topluluk önünde yapýlan konuþmalarda erkeklerin kendilerini daha rahat
ifade edebildikleri ve kabul ettirebildikleri" varsayýmýný engellemek için
konmuþtur.

Kara Bloklar'ýn, onlarý oluþturan bütün "grupos de afinidad"larda olduðu
gibi, herkese görevlerini daðýtan, kolektif amaçlarý belirleyen liderleri
yoktur.

Bir müzakere ortamýnda, üyeler alacaklarý riskleri ve gerçekleþtirmek
istedikleri eylem biçimini tartýþýrlar. Bazý gruplar saldýrgan (deðnek,
sapan, bilardo toplarý, molotof kokteyli, vs.) veya savunmacý (kalkan, zýrh,
eldivenler, dizlik, kasklar, gaz maskeleri, vs.) bir eylemi yeð tutarken,
diðerleri destek eylemlerinde uzmanlaþýrlar:

Keþif eylemleri gerçekleþtirirler, iletiþimi saðlarlar (bisikletler,
walkie-talkie, cep telefonlarý, vs.); gönüllü hemþire gruplarý oluþtururlar
(göz yaþartýcý gazlara ve biber gazýna karþý gerekli yardým malzemelerini
bulundururlar, yararlýlara ilk müdahaleleri yaparlar); ya da gruplarýn
moralini yükseltmek için müzik çalarlar.

Çok önemli olaylarda, birçok "grupos de afinidad" biraraya gelerek
koordineli bir biçimde çalýþabilir. Mesela, Montreal Kara Bloklarý
koordinasyon süreci Nisan 2001'de Quebec'teki Amerika zirvesi için 2000
yýlýndan itibaren öngörülerde bulunmaya baþlamýþtý.

Fakat bu süreçlere katýlmayanlarýn da, eylemden bir gün önce veya eylem günü
Kara Bloklar'a katýlmalarý veya kendi Kara Bloklarýný oluþturmalarý
mümkündür.

Þiddet ve Politika
Kara Bloklar her zaman güce baþvurmadýlar. Kara Bloklar, farklý eylem
taktiklerinin varlýðýna saygýlý olarak, kimi gruplarýn barýþçýl kimi
gruplarýnsa þiddet kullanarak gösteri yapabileceðini kabul ederler.

Kara Bloklar'ýn üyeleri tek baþlarýna þiddete baþvurmayý reddederler ve
eylemlerde güç kullanýmýna baþvuran sadece onlar deðildir. Küreselleþme
karþýtý hareketlerde hiçbir yere ait olmayan, siyahlar giyinmemiþ birçok
"grupos de afinidad" ve gösterici yer alýr.

Teknik olarak bunlarýn Kara Blok olduðu söylenemez. Marksist-Leninist
militanlardan oluþmuþ Kýzýl Gruplar da doðrudan þiddet eylemleri
gerçekleþtirebilirler. Kara Bloklar'ýn bunlardan farký, yandaþlarý ve
militanlarýnýn -özellikle internet aracýlýðýyla- þiddete baþvurmayý haklý
gösteren söylemler üretmesi ve yaymasýdýr. Birçok Kara Blok katýlýmcýsý
için, þiddete baþvurma kararý geçmiþ deneyimlerden esinlenen siyasal bir
düþüncenin ürünüdür.

Kendini doðrulatma/onaylama çok çeþitli þekillerde sosyal-psikoloji, ekonomi
ve politikayla baðlantýlý olabiliyor. Politik ve ekonomik açýdan, doðrudan
þiddet eylemi, kapitalizmi ve karþýtlarýna þiddet uygulayan gayr-i meþru
devlet liberalizmini eleþtirmek için etkili ve basit bir araç olarak
algýlanýyor.

Eleþtiri direkt olarak ifade ediliyor; zira gayr-i meþru ekonomik ve politik
sistem, vurulan hedeflerde anlamýný buluyor (Mc Donald's, bankalar,
Uluslararasý Para Fonu'nun merkezi veya G8 zirvesini koruyan güvenlik).

Eleþtiri ayný zamanda dolaylý olarak da ifade ediliyor. Eylem medyayý
kaplýyor ve medyada tartýþýlýyor; bu durum da, kapitalizmin ve liberal
devletin radikal bir biçimde eleþtirilmesine imkan veriyor.

Polislerle çatýþma, liberal devletin gayr-i meþru kurumlarýný
koruduklarýndan ve devlet þiddetini temsil ettiklerinden dolayý ve özelde
bir Kara Blok'a intikam alma fýrsatý verdiðinden, bir kurtuluþ yolu olarak
haklý kýlýnýyor, aklanýyor.

Quebec'teki Amerikan zirvesinde (Nisan 2001) polislerle yapýlan çatýþmalara
katýlan, Montreal'in geri kalmýþ mahallelerinden gelen genç biri: "Ben
varoþtan geliyorum ve polisler bütün yýl ne isterlerse yapýyorlar ve bunu
kimse duymuyor" þeklinde açýklýyor ve þunu ekliyor: "Bir polise vurmak
þiddet deðil, intikamdýr."

Bu acý itiraf, adaletsiz bir dünyayý ve polis þiddetinin kurbanlarýna bir
telafi mekanizmasý sunulmasýnýn gerekliliðini ortaya koyuyor. Burada
sosyo-psikolojik olarak kendini aklama alanýna giriyoruz: doðrudan eylemin
kargaþasý bir nevi haz oluþturuyor.

Psikolojik olduðu kadar ayný zamanda politik: birçok Kara Blok'ta yer almýþ
bir katýlýmcý þiddet konusunda "Ýnanýyorum ki bu yoksun/mahrum kalanlarýn
eylemi" diyor ve ekliyor: "Bu saldýrýlar kurumlarla zýt çýkarlarý
olduklarýný anlayan insanlarýn içini boþaltmasýdýr".

Cenova'daki bir Kara Blok'un üyeleri bu durumu "Monoton ve korkutucu bir
dünyada yaþýyoruz ve onu yýkmak eðlenceli olmak zorunda" diye özetliyor.
Þiddet politik olduðu kadar bir þölen havasý da yaratýyor. Þiddet, "La
Haine" ve "Ma 6-T va Crackquer" gibi filmlerde ve 80'lerin Fransýz
anarko-punk grubu Bérurier Noir'ýn þarkýlarýnda da bu þekliyle yer alýyor.

Kara Bloklar, siyasi yükümlülüklerini eylem yapmak ve eylemlere katýlmak
olarak gören birçok bireyi kendine çekiyor. Diðerleri "eylemin uç bir siyasi
nokta olduðuna inanmamak gerektiðini, kýrýp dökmenin her zaman radikal
olmayý ifade etmediðini" söyleseler de, bir yandan da, üzgün bir þekilde
"mücadeleyi götürmenin tek ve biricik yolunun þiddet olduðunu" söyleyen
dogmatik bir vizyonun varlýðýný da kabul ediyorlar.

Bunlar için eylem ve isyan ritüeli, devlet ve kapitalizm tarafýndan
oluþturulmuþ kurallarýn dýþýnda bir siyasi deneyim yaþamak için gereken
mekaný (sokak) ve zamaný (birkaç saat) özgürleþtirmektir.

Birçok Kara Blok'ta bulunmuþ bir katýlýmcý "Þiddetsiz bir dünya düþlüyorum"
diyor "ama þu anda içinde bulunduðum dünya þiddet dolu ve bu yüzden benim
için güç kullanmak, þiddet tekelini devlete býrakmamak için meþrudur".

Doðrudan eylem; pasif kurban rolünden çýkmaya, þehir, mülkiyet, siyaset
iliþkisini yeniden düþünmeye izin vermeli fakat yükümlülük sadece eylemlere
daimi katýlýmla sýnýrlanmamalý, iþte bu yüzden Kara Bloklar'a katýlan birçok
kiþi günlük hayatta da militanvari bir iþ yürütmektedir.

Eleþtirinin Politikasý:
Kara Bloklar ve Küreselleþme karþýtý hareket
Kara Bloklar'ýn bu hýzlý portresi, Kara Bloklar'a ve yandaþlarýna karþý
resmi politikacýlar, gazeteciler tarafýndan olduðu kadar küreselleþme
karþýtý hareketin sözcüsü durumunda olan reformcular tarafýndan da yürütülen
sözlü saldýrýlarýn doðasýný kýsmen anlama imkaný verecektir.
Bu eleþtirilere göre Kara Bloklar, doðrudan demokrasinin, özgürlüðün ve
eþitliðin olmadýðý/temsil edilmediði yerde her þeydir ve güce baþvuran bu
insanlar, genelde onlarý bugünkü baðlamda doðrudan þiddet eyleminin meþru
olduðunu düþünmeye iten zengin bir militanlýk deneyimine sahiptirler.

Elbette ki Kara Bloklarla ve yandaþlarý ile ayný fikirde olmamak mümkündür,
fakat kamuoyuna onlarýn "bir fikir, düþünce ifade etmediðini" açýklamak (G8
zirvesinde, Cenova'da, Belçika baþbakanýnýn ve AB baþkanýnýn söylediði
gibi), en iyi ihtimalle cahillik olarak nitelenebilir.

Kara Bloklar, "barbarlar", "kýrýp dökücü nihilistler" (Bernard-Henry Lévi)
veya Ýslamcý teröristlerin müttefikleri olarak da resmediliyorlar
(Alain-Gérard Slama, Figaro'da). Büyük medya ve haber ajanslarý bu aleyhteki
kampanyanýn aracýlýðýný yapýyor ve açýk suçlamalar yöneltiyorlar:
Küreselleþmeye karþý hareketin itibarýný düþüren kýrýp dökücüler, hareketin
içinde gerçek bir kanser.

Son olarak ATTAC'dan Susan George ve Greenpeace Fransa, Kara Bloklar'ýn
harekete büyük þekilde medyatik görünürlük kazandýrdýðýný açýkladýlar. Fakat
"son dakikada eylemlerin hazýrlanmasýna katýlmamýþ insanlar gelebilmekte ve
her þeyi yapabilmekteler ve bu davranýþ tamamen antidemokratiktir" diyerek
sýkýntýlarýný da belirttiler.

Reformist sözcülerin Kara Bloklar ve yandaþlarý hakkýnda bu eleþtirileri
hareket için iki kötü sonuç doðurmaktadýr. Eleþtiriler polis baskýsýný
teþvik etmektedir ve hareketin yoðunluðunun azalmasýna sebep oluyorlar.
Zira, "kýrýp dökücüler" inancý olmayan delirmiþ elektronlar olarak
sunulmaktalar:

1-Baský: Reformcu sözcülerin, saðcý entelektüellerin, medyanýn ve resmi
politikacýlarýn birliði Kara Bloklar ve yandaþlarý üzerindeki yasal ve
baskýcý mengenenin sýkýlaþmasýný kolaylaþtýrýyor.

Son olarak Avrupa Birliði Konseyi'nin "Terörizm grubu"'nun 13 þubat 2001'de
aldýðý kararla küreselleþme karþýtý gösteriler esnasýnda "uç radikal gruplar
tarafýndan gerçekleþtirilen þiddet hareketleri" terörizmle mücadeleye atýf
yapan çerçeve kararýn ilk maddesine göre deðerlendirilmeye baþlandý.

Kara Bloklar'a ve yandaþlarýna karþý yasal ve fiziksel saldýrýnýn
yoðunluðunun artmasý þu þekilde izah edilmektedir: Göstericiler þiddete
baþvursa da vurmasa da, polisiye önlemler bilinenden daha çok þiddet
içerecek ve polis karþýsýndaki vatandaþlar marjinalize edilecekler.

Kýsaca, reformcu sözcülerin eleþtirileri polis baskýsýný teþvik eden bir
söylemdir ve kamuoyunu, bu "genç anarþist kýrýp dökücülere" karþý polisten
daha þiddetli ve baskýcý bir yaklaþým istemeye teþvik etmektedir.

Reformcu sözcüler polis þiddetini kýnadýklarý gibi Kara Bloklar'ýn ve diðer
anarþist gruplarýn þiddetini de kýnamaktadýrlar ve polise bu "aþýrý uçlarýn"
yalnýz olduklarýný, tecrit edildiklerini ve eðer etkisiz hale
getirilirlerse bundan herkesin mutlu olacaðýný söylemektedirler.

2-Hareketi küçültmek: Reformcularýn sözcülerinin, ilk bakýþta siyasi
yandaþlarý olarak görebilecekleri "kýrýp dökücülerden" ahlaki sebeplerle
ayrýþtýklarýný görüyoruz.

Öte yandan Susan George siyasal þiddeti "bütün ahlaki sorunlar"ýn dýþýnda
düþünmeyi teklif ediyor. Reformcu gruplarýn yöneticilerinin güce baþvuran
militanlara karþý davranýþý, bu yöneticilerin seçtikleri siyasal yapýdan
etkilenmektedir, söylemlerini ve pratiklerini, dahil olma ve dýþarýda kalma
kurallarýnýn devlet tarafýndan belirlendiði iletiþim kanallarýna, etki
aðlarýna ve finansman biçimine adapte etmeye uðraþýyorlar.

Reformcu sözcüler, devlet nezdinde kazandýklarý saygýyý koruyabilmek için
kamuoyunda Kara Bloklar'dan ve yandaþlarýndan uzak kalmak gerektiðinin
farkýndalar.

Üstelik resmi politikacýlar bu isteklerini çok açýk ifade ediyorlar: G8
Cenova zirvesi (Temmuz 2001) ertesinde Belçika baþbakaný ve AB baþkaný
"Bütün hareketlerin ve demokrat partilerin bütün dünyadaki sorumlularýndan
kýrýp dökücülerle aralarýna mesafe koyduklarýný duymak istiyorum" diye
açýklama yaptýlar.

Bazý siyasi gruplar, her katýlýmcýnýn özerkliðe ve yürüyüþlerdeki deðiþik
taktiklere razý olmayacaðýný/saygý göstermeyeceðini biliyor ve bu yüzden
sýký bir disiplin anlayýþýný katýlýmcýlara dayatýyorlar.

Devlet bunlarý bir kez daha tebrik ediyor. Quebec'teki Amerika zirvesinde
(Nisan 2001), Kanada baþbakaný güce baþvuranlar ile barýþçýl bir þekilde
güvenlik koridorundan uzakta yürüyenleri ayýrýyor. "Halklarýn Yürüyüþü"
katýlýmcýlarý polis tarafýndan çevrelenirken, devlet kendi güvenlik önlemini
alan FTQ'ye (Quebec Ýþçiler Federasyonu Sendikasý) þükranlarýný sunmakta
tereddüt etmiyor.

Reformist sözcüler, onlarý müttefikleri gibi gören insanlarla sokakta
dayanýþmak yerine, devletin söylemlerini tekrar ederek siyasi hesap peþinde
koþuyorlar.

Reformcu yöneticiler buna raðmen farklý seçeneklere sahipler: þiddete karþý
olduklarýný ama ayný zamanda Kara Bloklar'ýn ve müttefiklerinin de hareketin
bir parçasý olduðunu ve bunlarýn eylemlerinin siyasi anlamý olduðunu beyan
edebilirler.

Hatta Kara Bloklar'ý, "bakýn, sokakta çok kýzgýn insanlar var ve bizimle
çabuk bir þekilde uzlaþmak oyunu sakinleþtirmek için yararýnýzadýr" diyerek
devlet görevlileri üzerinde baský kurmak için "kullanabilirler".

Onlar, polis þiddetini ve baskýsýný teþvik etme ve harekete ayrýþma
yaftasýnýn yapýþtýrýlmasý pahasýna baþka bir seçim yaptýlar. Reformistler,
Kara Bloklar polis tarafýndan yönlendirecekler diye endiþe ederken kendileri
manipüle edilmektedirler. Kara Bloklar'ýn eylemleri ile reformcularýn
sözcülerin açýklamalarý arasýnda harekete en çok zarar verenin Kara Bloklar
olduðu doðru deðildir.

[Francis Dupuis-Déri'nin bu yazýsýný, Mouvements dergisi 2003 Ocak-Þubat
sayýsýndan Serdar Torlak Türkçeleþtirdi.]

_______________________________________________
A-infos-tr mailing list
A-infos-tr@ainfos.ca
http://ainfos.ca/cgi-bin/mailman/listinfo/a-infos-tr


A-Infos Information Center