A - I n f o s
a multi-lingual news service by, for, and about anarchists **

News in all languages
Last 40 posts (Homepage) Last two weeks' posts

The last 100 posts, according to language
Castellano_ Deutsch_ Nederlands_ English_ Français_ Italiano_ Polski_ Português_ Russkyi_ Suomi_ Svenska_ Türkçe_ The.Supplement
First few lines of all posts of last 24 hours || of past 30 days | of 2002 | of 2003 | of 2004 | of 2005

Syndication Of A-Infos - including RDF | How to Syndicate A-Infos
Subscribe to the a-infos newsgroups
{Info on A-Infos}

(nl) gelezen: Leo Tolstoi - Libertare Volksbildung, U. Klemm [de]

Date Tue, 21 Jun 2005 09:54:00 +0300


Leo Tolstoi: Libertare Volksbildung -- Uitgegeven en becommentarieerd door Ulrich Klemm
Verlag Edition AV, Frankfurt a.M. 2004 --- ISBN: 3-936049-35-1, 165 blz. 14 euro
De russische graaf Leo Tolstoi, die vooral door zijn literaire werk
("Anna Karenina", "Oorlog en vrede", e.d.) bekend werd, was ook op het
gebied van de libertaire pedagogiek zowel theoreticus als practicus. Al
op de leeftijd van 21 jaar stichtte hij op zijn landgoed, Jassnaja
Poljana, een boerenschool. Tien jaar later, met een nieuw concept -
geinspireerd door een langere Europa reis en de opvoedingsideeEBn van
de franse filosoof Jean-Jacques Rousseau ("Emile of over de opvoeding")
- stichtte Tolstoi opnieuw een school op zijn landgoed, die een grote
invloed op de ontwikkeling van de alternatieve en hervormingsgezinde
pedagogiek had en voor een deel nog steeds heeft. Het schoolsysteem, dat
hij in Europa had leren kennen, verwierp hij. "Behalve de afstompende
werking van de school, waarvoor de duitsers het mooie woord "verdommen"
hebben, en die uit een voortdurende vermindering van de geestelijke
capaciteiten bestaat, heeft het nog een andere veel meer schadelijke
werking, die er uit bestaat, dat het kind in de loop van meerdere uren,
door het schoolleven stomp gemaakt, dagelijks tijdens deze tijd, die
voor het leven zo kostbaar is, uit die levensvoorwaarden wordt
losgescheurd, die de natuur zelf voor zijn ontwikkeling heeft
voorbestemd." (22f.) Veel punten van kritiek op het schoolsysteem van
zijn tijd hebben helaas nog niet veel van hun actualiteit verloren.

De christelijke anarchist Tolstoi baseerde zich daarentegen op een
vrijheidslievende-individualistische vorm van de pedagogiek en
praktiseerde een vorm van schooldemocratie (o.a. in de vorm van
medezeggenschap bij de stof van het onderricht, interne
conflictregulering tussen scholieren) - lang voordat A.S. Neill's
project "Summerhill" daarom beroemd werd. Eigen verantwoordelijkheid van
de scholieren als ook de grootst mogelijke opheffing van dwang (in de
zin van straffen, noteringen, angst voor de autoriteit van het
onderwijzend personeel enz.) waren twee grondpeilers van zijn pedagogiek
concept. De scholier/scholiere stond als individu in het middelpunt van
zijn overwegingen - de onderwijzer werd daarentegen slechts tot mede
arbeider "gedegradeerd" die de scholier/scholiere bij het leren
ondersteunt. Tolstoi pleitte voor een angstvrij leren en een op de
behoeften van de scholieren van dat ogenblik aangepast leertempo - ook
in de vorm van de duur van het onderricht en van de te onderrichten
stof, net als de moderne inzet, die ook nu nog in de concepten van
hervormingsgezinde pedagogiek is te vinden - b.v. in de beide britse
hervormingsgezinde scholen Summerhill en Sudbury School. Zijn ervaringen
vonden hun weerslag in een tijdschrift over pedagogiek, dat hij vanaf
1862 publiceerde, en door hem gemaakte leerboeken (b.v. "Het nieuwe
alfabet"). Ze bepaalden, zoals Klemm aantoont, een hele tijd de debatten
over hervormingsgezinde pedagogiek in Rusland. Een deel van de in dit
tijdschrift geopenbaarde bijdragen zijn in dit werk te vinden.

Ulrich Klemm, pedagoog met een diploma en expert op het gebied van de
anarchistische inzet voor de pedagogiek, heeft met de heruitgave van
Tolstoi's teksten zeer goed werk verricht. Nadat hij al meerdere
bijdragen in verzamelbanden en anarchistische tijdschriften zoals
"Schwarzer Faden" en "Espero" over Tolstoi en zijn concept over
pedagogiek gepubliceerd heeft, heeft hij in deze band belangrijke
teksten van Tolstoi samengesteld en in compacte vorm diens concept over
pedagogiek en de ontvangst ervan samengevat. Zes documenten en
geschriften uit de jaren 1862 tot 1909 heeft Klemm hier samengesteld en
zorgvuldig geredigeerd. Ze tonen de grote bandbreedte van het
opvoedingsideaal van Tolstoi aan.

Afgerond wordt deze samenstelling met een eigen bijdrage van Klemm over
het opvoedingsconcept van Tolstoi en de ontvangst ervan in de
pedagogiek, waarin hij ook wijst op verbanden met de huidige politieke
onderwijsdebatten in Duitsland.

Een zwaartepunt legt hij ook op de invloed op de noordamerikaanse vrije
scholen beweging - bekend hierom in de New Yorkse "First Street School".

Verder is er een omvangrijke bibliografie over Tolstoi's
onderwijsconcept - o.a. met een overzicht van tot nu toe niet
gepubliceerde werken - gerangschikt naar thema.

Dit boek is daarmee een standwerk voor iedereen die zich met de
pedagogiek van Tolstoi wil bezig houden. Ook voor mensen, die zich in
het algemeen voor vrijheidslievende inzet van de pedagogiek interesseren
is het warm aan te bevelen.

Andere boeken over anarchistische pedagogiek van Verlag Edition AV:

Francisco Ferrer: Die moderne Schule

ISBN 3-936049-21-1, 260 blz., 17,50 euro.

Ulrich Klemm: Anarchisten als Padagogen

ISBN 3-036049-05-X, 110 blz., 9 euro.

Maurice Schuhmann namens LPA

LIBERTARIAN PRESS AGENCY Berlin
lpa@free.de

www.edition-av.info
_______________________________________________
A-infos-nl mailing list
A-infos-nl@ainfos.ca
http://www.ainfos.ca/cgi-bin/mailman/listinfo/a-infos-nl


A-Infos Information Center