A - I n f o s
a multi-lingual news service by, for, and about anarchists
**
News in all languages
Last 30 posts (Homepage)
Last two
weeks' posts
The last 100 posts, according
to language
Castellano_
Català_
Deutsch_
English_
Français_
Italiano_
Polski_
Português_
Russkyi_
Suomi_
Svenska_
Türkçe_
All_other_languages
_The.Supplement
{Info on A-Infos}
(tr) "Vicdani Red Suç Değildir!
From
"Kara Kapkara" <dreamnymph@hotmail.com>
Date
Thu, 14 Nov 2002 14:21:04 +0000
________________________________________________
A - I N F O S H A B E R S E R V İ S İ
http://www.ainfos.ca/
http://ainfos.ca/index24.html
________________________________________________
Aşağıdaki bilgiler arkabahçe adlı sitenin anti-militarizm dosyasından
alınmıştır
http://arkabahce.ada.net.tr/proje/amiliter/index.html
Genel Kurmay açıkladı(!), Vicdani Red hakkının talebi suç değildir!
VİCDANİ RET HAKKININ TANINMASINI TALEP ETMEK SUÇ DEĞİLDİR!
"Halkı askerlikten soğutma yolunda neşriyat veya telkinatta bulunmak suçu,
tehlike suçu niteliğinde olup, askerlik hizmetinden kaçınmaya yönelik tahrik
fiillerini (askere gitmeyin, çocuğunuzu askere göndermeyin şeklindeki yazı
veya sözler) suç saymaktadır. Dava konusu kitabın 88 ila 92 nci sahifeleri
arasında yer alan 'Türkiye'nin Insan Hakları Panoraması' başlıklı yazıda,
halkı askerlik hizmetinden kaçınmaya sevk edecek herhangi bir ibare yer
almamaktadır. Vicdani red hakkının tanınmasını istemek, Türk Ceza Kanunu'nun
155 nci maddesini ihlal eden bir davranış değildir. Çünkü Türkiye tarafından
18.5.1954 tarihinde onaylanan Avrupa Insan Hakları Sözleşmesinin 4/3-b madde
ve bendinde vicdani itiraza yer verilmiş, ancak vicdani itirazın uygulamaya
konulup konulmaması üye devletlerin takdirine bırakılmıştır. Bu nedenle,
Türkiye'nin imza koyduğu bir sözleşmede yer alan vicdani itirazın uygulamaya
konulmasını istemek, eleştiri niteliğinde olup hiç bir zaman TCK.nun 155 nci
maddesini ihlal etmez."
(T.C. Genelkurmay Başkanlığı Askeri Mahkemesi'nin, 9 Aralık 1997 tarihli,
97/156-294 No'lu kararından aynen alınmıştır, yazım yanlışları
düzeltilmemiştir).
::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::
Türkiye'de Vicdani Red Tarihçesi:
1990
Vedat Zencir ve Tayfun Gönül, Güneş Gazetesi ve Sokak Dergisi aracılığıyla
vicdani retçi olduklarını deklare ettiler. Bu, Türkiye'deki ilk vicdani ret
açıklamasıydı.
1992
Fransa'da 7.si gerçekleştirilen Uluslararası Vicdani Retçiler Buluşması
(International Conscientious Objectors Meeting_ICOM)'nda bir sonraki
toplantının Türkiye'de yapılmasına karar verildi. Böylece ICOM ilk kez
Avrupa dışında, üstelik militarizmin aile yaşantısına kadar girdiği bir
ülkede yapılacaktı.
1992, sonbahar
İzmir'de Savaş Karşıtları Derneği kuruluyor…
1993, 16 Ocak
Altı kişi, Savaş Karşıtları Derneği'nde toplu olarak vicdani retçi
olduklarını açıkladı ve "askerliğe hayır !" kampanyasını 1990'da kaldığı
yerden sürdürdüler.
1993, 10-17 Temmuz
ICOM, 40 ülkeden 90 kişinin katılımıyla Ören, Milas'ta gerçekleştirildi.
1993
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC)'nden Salih Askeroğul askerlik
yapmayacağını açıkladı. Onun için uluslararası bir kampanya yürütüldü. Bunu,
SKD'nin feshedilmesi izledi.
1993, sonbahar
Istanbul'da Savaş Karşıtları Derneği kuruluyor.
1993, 8 Aralık
HBB kanalında yayınlanan Anten programında, SKD başkanı Aytek Özel ve
vicdani retçi Menderes Meletli ile röportaj yapmaları nedeniyle, program
yapımcısı Erhan Akyıldız ve muhabir Ali Tevfik Berber, Genelkurmay Başkanı
Doğan Güreş'in emriyle tutuklanıp askeri mahkemede yargılandılar. Böylece
ilk kez, siviller askeri mahkemede yargılanmış oluyordu. Özel ve Meletli
için tutuklama kararı çıkarıldı. Akyıldız ve Berber tutuksuz yargılandı ve
öngörülen en düşük cezaya, 2 ay hapis cezasına çarptırıldılar. 8 Şubat
1994'te Aytek Özel Ankara'da askeri mahkemeye teslim oldu ve sonrasında 1
yıl 15 gün hapis cezasına çarptırıldı. Olay, basının çifte standartlı tutumu
nedeniyle kamuoyuna fazla iletilemedi.
Bu davanın asıl önemi, DGM'lerin görevsizlik kararı vermesinin ardından
Aralık 1994 tarihinde verilen Içtihatı Birleştirme kararı ile sivillerin
askeri mahkemede yargılanması yolunun açılmış olmasında.
1994, 20 Mart
DEP milletvekili Zübeyir Aydar "vicdani ret yasa tasarısı" verdi.
1994, 10 Nisan
SHP 'den 25 milletvekili, sivillerin askeri mahkemelerde yargılanmasının
önüne geçmek amacıyla bir yasa tasarısı sundular.
1994, 17 Mayıs
İstanbul SKD Türkiye'de, Alman Barış Örgütü Frankfurt'ta, birbirlerine
paralel basın toplantıları düzenlediler. Bu iki toplantıda Türkiye'den 2,
Almanya'dan ise TC vatandaşı 11 kişi vicdani reddini deklare etti. Gökhan
Demirkıran DGM'ce madde 155'e muhalefetten (halkı askerlikten soğutma
suçlaması ile) tutuklandı; Arif Hikmet Iyidoğan, Mehmet Sefa Fersal ve Osman
Murat Ülke ise madde 155'e muhalefetten tutuksuz yargılanmak üzere serbest
bırakıldılar. Sonradan DGM görevsizlik kararı verdi. Arif, Gökhan, Osman ve
Sefa, Genelkurmay Askeri Mahkemesi' nce yargılandılar. Bu dava 29 Ağustos
1995'te sonuçlandı. Arif 6 ay, Gökhan 4 ay, Mehmet Sefa ise 2 ay ceza aldı,
Osman beraat etti. Arif 2,5 ay, Gökhan ise 4 ay tutuklu kaldı.
1994
Izmir SKD Kolombiya'daki ICOM toplantısına katıldı.
1995
Izmir SKD Yunanistan'daki ICOM toplantısına katıldı.
1995, 1 Eylül
Osman Murat Ülke 29 Ağustos'ta sonuçlanan ve serbest kaldığı davadan hemen
sonra, askerliğini yapmadığı gerekçesiyle Çankaya Askerlik Şubesi'ne
gönderildi. Şubede askere alma işlemleri tamamlandıktan sonra birliğe
gitmesi için süre tanınarak serbest bırakılan Ülke, Izmir'e gitti. Dünya
Barış Günü olan bugün, Izmir SKD'de yaptığı basın açıklamasıyla vicdani
retçi olduğu için askere gitmeyeceğini belirtti ve askerlik belgelerini
yaktı.
1996, Ocak
Antimilitarist İnisiyatif kuruldu (Daha sonra 1998'de ise adının önüne
"İstanbul" eklendi ve İAMİ'ye dönüştü).
1996, 7 Ekim
Osman Murat Ülke, Genelkurmay Askeri Savcılığı'nın kararıyla, askerlik
belgelerini yaktıktan bir yıl sonra tutuklandı. Mamak Askeri Cezaevi'nde
tutuklu olarak kaldığı iki ay boyunca askeri uygulamalara "asker olmadığı
için" uymadı ve başladığı açlık grevinin 23. gününde talepleri kabul edildi.
Artık askeri uygulamalara (asker elbisesi giymek, içtima, vs..) uyması için
zorlanmayacaktı. Daha sonra tahliye edildi ve jandarma nezaretinde Bilecik
Jandarma Er Eğitim Alayı'na gönderildi. (Bu sırada Genelkurmay Askeri
Mahkemesi'nde sürmekte olan dava 29 Ocak 1997'de sonuçlandı ve Ülke, madde
155'e muhalefetten 6 ay ceza aldı).
1996 sonu
Antalya, Istanbul, Izmir ve Ankara'da Osman Murat Ülke ile dayanışma
komiteleri kuruldu.
1996, 1 Aralık
İstanbul, Mis Sokak'ta, komitece yapılan "kırık tüfek" eyleminin ertesi
günü, "Dünya Barış Tutsakları Ile Dayanışma Günü" olan 1 Aralık'ta, yalnızca
kadınlardan oluşan destekçiler Eskişehir Askeri Cezaevi civarında piknik
yapmak suretiyle, o sırada cezaevinde bulunan Ülke'ye destek oldular.
1997, 6 Mart
Bilecik'e mevcutlu gönderildikten sonra, Osman Murat Ülke hakkında birlikte
asker elbisesi giymediği ve emirlere uymadığı için, "emre itaatsizlik"
suçlamasından açılan dava sonuçlandı ve Ülke 5 ay ceza aldı.
Ülke, bu dava Eskişehir 1. Taktik Hava Kuvvetleri Askeri Mahkemesi'nde
sürerken 29 Aralık 1996'da tahliye edilmiş, ancak askeri birliğe geri
dönmemişti. Daha önceki davanın 29 Ocak 1997'deki karar duruşmasına savunma
yapmak üzere gittiğinde yeniden tutuklandı ve Bilecik'e gönderildi. Orada
yine elbise giymediği ve emirlere uymadığı için hakkında yeni bir dava
açıldı. Bu dava "yoklama kaçaklığı, firar, emre itaatsizlik ve askere
gitmemek için hileye başvurmak" şeklinde dört ayrı suç içeriyor ve toplam 15
yıla varan bir ceza talep ediyordu. Bu dava sürerken mahkeme Ülke'yi 29
Mayıs 1997'de tahliye etti.
1997, 9 Ekim
Osman Murat Ülke, 29 Mayıs 1997'deki tahliyesinden sonra birliğine gitmedi
ve bu davanın duruşmasına kadar dışarıda kaldı. 9 Ekim'de tekrar tutuklandı
ve 23 Ekim 1997'de "yoklama kaçaklığı, firar ve emre itaatsizlik"
suçlarından toplam 10 ay ceza aldı. "Hileye başvurmak" suçu mahkemece
düşürüldü.
1997, 1 Aralık
Vedat Zencir, Dünya Barış Tutsakları Ile Dayanışma Günü'nde, Izmir DGM
önünde basın açıklaması yaparak vicdani retçi olduğunu deklare etti ve
kendisi hakkında DGM'ye suç duyurusunda bulundu.
1997, 10 Aralık
Insan Hakları Derneği Osman Murat Ülke'ye "insan hakları" ödülünü verdi.
1998, 22 Ocak
29 Mayıs ile 9 Ekim 1997 tarihleri arasında Bilecik'te birliğe kendi
isteğiyle gitmeyerek "firar" suçu işlediği gerekçesiyle Osman Murat Ülke
hakkında tekrar dava açıldı. 22 Ocak 1998'de sonuçlanan duruşmada 10 ay
hapis cezası aldı. Dava boyunca cezaevinde geçirdiği süre cezasını
karşıladığı için tahliye edildi ve Eskişehir Askeri Şubesi'ne gönderildi.
Yine mevcutlu olarak Bilecik'e götürüldü ve yine askeri uygulamalara
katılmayı reddetti. Bunun sonucunda 28 Ocak 1998'de Eskişehir Askeri
Cezaevi'ne geri gönderildi.
1998
"Vicdani ret düşüncesinin savunulmasıyla suç işlenmiş olunmadığı, ancak,
vicdani retçi olduğunu açıklamanın suç teşkil ettiği" askeri makamca
açıklandı.
1998, Nisan
Düşünceye Özgürlük Girişimi çerçevesinde 6 kişi, Osman Murat Ülke'nin basın
açıklaması altına imza atarak kendileri hakkında suç duyurusunda bulundular.
1998, 19 Mart, 2 Nisan, 4 Mayıs, 15 Mayıs, 11 Haziran
Ülke bu son duruşmalarda da vicdani retçi olduğunu ve tahakküm ilişkilerini
amaçlayan, tesis eden ve sürdüren kurumlarla işbirliğini reddettiğini her
seferinde olduğu gibi belirtti ve "birliğe gönderilme, reddetme, tutuklanıp
cezaevine konulma" döngüsüne bir kez daha girdi.
1998, 15 Mayıs
İstanbul'da yaklaşık 400 biletli izleyicinin katıldığı "Dünya Vicdani
Retçiler Günü" şenliği gerçekleştirildi.
1998, 6-7 Ekim
Osman Murat Ülke'nin tutuklanışının ikinci yıldönümünde iki günlük panel ve
basın açıklaması etkinliği yapıldı. Bu etkinlikten daha sonra basın
açıklamasına katılan sanatçılardan Suavi ve Şanar Yurdatapan ve İAMİ'den bir
kişi hakkında 155. maddeden dava açıldı.
1999, Mart
Osman Murat Ülke "birliğe gitmesi" koşuluyla "serbest" bırakıldı; o ise
evine gitti.
1999, 15 Mayıs
Dünya Vicdani Retçiler günü dolayısıyla İHD İstanbul şubesinde basın
açıklaması yapıldı. Bu açıklamadan sonra İHD İstanbul şubesi yöneticileri ve
İAMİ'den açıklamayı yapan üç kişi hakkında "izinsiz gösteri yapmak ve
bildiri dağıtmak" suçundan dava açıldı. Verilen görevsizlik kararı ile bu
yalnız İAMİ'den üç kişi hakkında 155'ten açılan dava haline döndü.
*******
*******
****** A-Infos Haber Servisi ******
Anarşistlerle ilgili ve anarşistleri ilgilendiren haberler
******
TALİMATLAR: lists@ainfos.ca
YANITLAR: a-infos-d@ainfos.ca
YARDIM: a-infos-org@ainfos.ca
WWW: http://www.ainfos.ca/
BİLGİ: http://www.ainfos.ca/org
-A-infos'tan tek dilde ileti almak için lists@ainfos.ca'ya aşağıdaki mesajı gönderin:
unsubscribe a-infos
subscribe a-infos-X
X = en, ca, de, fr, it, pt, vb. (yani, dil kodudur)
A-Infos Information Center